Bessent: odcięcie od USD za pranie pieniędzy dla Iranu

Scott Bessent, sekretarz skarbu USA, w poniedziałek zagroził odcięciem od systemu rozliczeń w dolarze podmiotów, które będą prały pieniądze na rzecz Iranu. Departament Skarbu uruchomił kampanię Operation Economic Outcast; dyrektor OFAC Bradley T. Smith podpisał dokument o 9:25 czasu wschodniego. Rozporządzenie wykonawcze 13902 objęło pięć sektorów: aktywa cyfrowe, technologię, złoto, lotnictwo i transport morski.

Rynki zareagowały ograniczoną zmiennością. Ropa Brent kosztowała 90,44 USD za baryłkę, kontrakt West Texas Intermediate spadł około 2% do 85,76 USD. Kurs spot złota wynosił około 4 653,23 USD. Bitcoin notowano w pobliżu 78 676 USD, z dziennym wzrostem około 1,9%. Irański rial osiągnął rekordowo niski poziom około 2 020 000 za dolara.

W komunikacie Departamentu Skarbu wymieniono też osoby powiązane z handlem ropą. Wśród wskazanych jest Ivan Obukhov, broker z Zjednoczonych Emiratów Arabskich przypisywany do floty tankowców określanych jako „ghost”. Urzędnicy przekazali, że od 2023 r. miał on przetworzyć ponad 100 mln USD w płatnościach kryptowalutami, które finansowały sprzedaż ropy przez Gwardię Rewolucyjną Iranu. Wcześniejsze działania amerykańskie doprowadziły do zablokowania blisko 475 mln USD w stablecoinach powiązanych z Centralnym Bankiem Iranu.

Rozporządzenie 13902 było użyte wcześniej w 2020 i 2024 roku i daje możliwość blokowania osób i podmiotów działających w wyznaczonych sektorach niezależnie od obywatelstwa czy siedziby. W poniedziałek nie wskazano żadnego dużego banku. Wcześniej Departament Skarbu pozbawiał kont korespondencyjnych w USA mniejsze instytucje, takie jak Bank of Kunlun w 2012 r. czy Bank of Dandong w 2017 r. Żaden z czterech największych chińskich banków nie został dotychczas objęty podobnymi sankcjami, mimo wcześniejszych działań wobec rafinerii, portów i firm żeglugowych powiązanych z irańskim handlem ropą od marca 2025 r.

Bessent ostrzegł: „Każdy podmiot, który ułatwia pranie pieniędzy na rzecz Iranu, zostanie usunięty z systemu USD. Czas ucieka.” Pekin skrytykował nowe restrykcje; rzecznik chińskiego ministerstwa spraw zagranicznych Lin Jian oświadczył, że sankcje eskalują napięcia. Irańskie władze zakomunikowały gotowość do stawienia czoła nowej kampanii gospodarczej.

Znaczna zmiana wycen na rynkach oczekiwana jest dopiero po wskazaniu pierwszego rozpoznawalnego dużego uczestnika systemu finansowego lub banku. Do czasu ujawnienia takiego podmiotu wpływ na globalny system dolara pozostaje ograniczony.