Staking ETH w Polsce: podatki płatne dopiero przy sprzedaży

Wojewódzkie sądy administracyjne w czterech wyrokach orzekły, że nagrody otrzymane w ramach stakingu ETH nie generują obowiązku podatkowego w chwili ich przyjęcia. Wyroki zapadły w Krakowie (19 kwietnia 2023), we Wrocławiu (6 grudnia 2023) oraz w Warszawie w dwóch sprawach rozstrzygniętych 21 marca 2024. Sądowe orzeczenia uchyliły wcześniejsze interpretacje Dyrektora KIS stosowane wobec podatników stakingu.

Sądy oparły rozstrzygnięcia na dwóch podstawach prawnych. Po pierwsze wskazały, że katalog zdarzeń powodujących przychód z walut wirtualnych zawarty w art. 17 ust. 1f ustawy o PIT jest zamknięty i obejmuje przykładowo sprzedaż za środek płatniczy, zapłatę za towar lub usługę oraz wymianę na inne prawo majątkowe; samo otrzymanie nagrody w postaci kryptowaluty nie mieści się w tym katalogu. Po drugie WSA w Warszawie podniósł argument braku ustawowej metody wyceny nagrody w momencie jej otrzymania, co odnosi się do wymogu określenia podstawy opodatkowania w ustawie.

W praktyce oznacza to, że obowiązek podatkowy z tytułu nagród stakingowych powstaje dopiero przy jednej z czynności wymienionych w art. 17 ust. 1f, najczęściej przy sprzedaży za walutę fiducjarną. Dochody z odpłatnego zbycia walut wirtualnych rozlicza się według stawki 19 proc. w zeznaniu PIT-38 składanym do 30 kwietnia roku następującego po roku sprzedaży. Podstawę opodatkowania stanowi przychód uzyskany w złotych pomniejszony o udokumentowane koszty uzyskania, czyli na przykład kwotę wydaną na zakup stakowanych ETH.

Jako przykład sądowy podawany jest zakup 10 ETH po 8 000 zł (koszt 80 000 zł), zebranie 0,6 ETH nagród w okresie stakingu i sprzedaż całości po 12 000 zł za ETH. Przychód ze sprzedaży wyniesie 127 200 zł, dochód 47 200 zł, a podatek 19 proc. od tej kwoty.

W odniesieniu do produktów Lido: wpłata ETH i otrzymanie stETH oraz codzienny rebase, który zwiększa saldo stETH, są traktowane jako neutralne podatkowo. wstETH, którego saldo nie rośnie, a zmienia się kurs wymiany wobec stETH, również nie powoduje podatku dopóki nie nastąpi sprzedaż. Operacja „unwrap” wstETH do stETH nie została rozstrzygnięta przez sądy i w praktyce przy znaczącej skali może wymagać indywidualnej interpretacji.

Orzecznictwo WSA nie ma charakteru ostatecznego; Dyrektor KIS może złożyć skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Pozycja podatkowa może ulec zmianie wskutek orzeczeń NSA, nowelizacji przepisów lub wdrożenia unijnych ram raportowania CARF/DAC8. Aby skorzystać z możliwości odliczenia kosztu nabycia przy sprzedaży, konieczne są dokumenty potwierdzające daty i kwoty zakupu stakowanych walut oraz zapisy transakcji depozytowych. Wnioskowanie o indywidualną interpretację kosztuje 40 zł od stanu faktycznego i może być stosowane, gdy sprawa wymaga wyjaśnień prawnych.