Genesis allocation bez podatku, airdropy opodatkowane

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej rozróżnił opodatkowanie tokenów otrzymanych w ramach genesis allocation oraz airdropów tokenów już notowanych. Różnica w traktowaniu zależy od istnienia rynkowej ceny w chwili przekazania aktywów.

W interpretacji z 27 maja 2024 r. (0111‑KDIB1‑1.4010.128.2024.2) KIS uznał, że przydziały w genesis allocation nie powodują powstania przychodu w chwili otrzymania. Argumentacja opierała się na braku rynkowych kursów dla nowych tokenów i ryzyku niepowodzenia projektu; momentem powstania przychodu ma być odpłatne zbycie tokenów.

W decyzji z 10 października 2025 r. (0115‑KDIT1.4011.558.2025.2) dyrektor KIS uznał natomiast, że otrzymanie airdropu tokena notowanego tworzy przychód z praw majątkowych na podstawie art. 18 ustawy o PIT. Wartość przychodu określono jako średni kurs tokena do dolara z dnia wpływu na portfel, przeliczone na złote według kursu NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego uzyskanie przychodu. Rozpoznana w ten sposób wartość stanowi jednocześnie koszt nabycia tokenów zgodnie z art. 22 ust. 1d pkt 1 ustawy o PIT.

Konsekwencje praktyczne są następujące: w przypadku airdropu podatnik może zostać zobowiązany do zapłaty podatku w złotych od wartości niezamienionej jeszcze na gotówkę; ewentualna utrata wartości tokena po otrzymaniu będzie rozliczana przy jego zbyciu. W przypadku genesis allocation bez notowań opodatkowanie odroczone do momentu sprzedaży eliminuje konieczność wyceny przy braku rynkowej ceny.

Orzecznictwo sądów administracyjnych przedstawia inne stanowiska. WSA we Wrocławiu (I SA/Wr 413/23) i WSA w Krakowie (I SA/Kr 217/23) w sprawach dotyczących stakingu wskazywały na konieczność definitywności przysporzenia przy rozpoznaniu przychodu, co przemawiało za momentem zbycia jako właściwym dla opodatkowania. Organ nie odniósł się szczegółowo do tych argumentów w październikowej interpretacji. WSA w Krakowie w wyroku z 25 lipca 2024 r. (I SA/Kr 492/24) stwierdził, że organ nie może przerzucać na wnioskodawcę ciężaru rozstrzygnięcia kwestii prawnych zamiast udzielenia odpowiedzi.

W praktyce uczestnicy rynku dokumentują okoliczności przydziału tokenów: dowody braku rynku przy genesis allocation, zapisy o lock‑upie lub vestingu oraz źródła kursu tokena w dniu otrzymania (zrzuty ekranu, dane giełdowe). Dla tokenów notowanych dzień wpływu determinuje zarówno wartość przychodu, jak i kosztu nabycia przy przyszłej sprzedaży.

Decyzje KIS należy czytać w kontekście zmian w wymianie informacji: od 2026 r. w Polsce zacznie obowiązywać raportowanie w standardzie OECD CARF wynikające z dyrektywy DAC8, a od 2027 r. ruszy automatyczna wymiana informacji między administracjami podatkowymi. Giełdy i dostawcy usług krypto będą raportować operacje, co zmieni zakres danych dostępnych organom podatkowym.

Występowanie o indywidualne interpretacje podatkowe pozostaje powszechną praktyką w sprawach związanych z tokenami ze względu na zróżnicowanie stanów faktycznych i trwające spory sądowe.