ASML pod lupą USA: czy sprzęt EUV trafił do Chin?

Amerykańska administracja prowadzi dochodzenie w sprawie możliwych przesyłek sprzętu związanego z systemami litografii skrajnego ultrafioletu (EUV) do Chin. Sprawa pojawiła się po serii spotkań przedstawicieli ASML z sekretarzem handlu Howardem Lutnickiem, podczas których poruszono wątpliwości dotyczące wysyłek sprzętu serwisowego i komponentów.

ASML wydała oświadczenie, w którym podkreśliła: „nigdy nie dostarczyła maszyny EUV ani żadnej jej części, modułu lub urządzenia zaprojektowanego do współpracy z taką maszyną, do Chin.” Firma informuje, że na świecie działa 314 aktywnych systemów EUV, a 26 zostało wycofanych z eksploatacji; według ASML żadne z tych urządzeń nie znajduje się w Chinach.

Amerykańscy urzędnicy przekazali, że dysponują dowodami wskazującymi na przesyłki sprzętu powiązanego z obsługą systemów EUV do Chin. Chodzi nie o same maszyny EUV, których eksport do Chin jest zakazany od czasu administracji Donalda Trumpa, lecz o urządzenia i części służące do serwisu i konserwacji tych systemów.

Śledczy zwracają uwagę na możliwość wykorzystania pośredników, firm trzecich lub nieformalnych kanałów handlowych do omijania ograniczeń eksportowych. W przeszłości występowały przypadki sprowadzania do Chin zaawansowanych układów graficznych i innych komponentów pomimo formalnych zakazów.

W grudniu ubiegłego roku chińscy badacze przedstawili prototyp krajowej maszyny EUV. Według raportów w zespole pracowali byli inżynierowie ASML; urzędnicy i eksperci wskazywali, że część rozwiązań mogła pochodzić z wiedzy zdobytej poza jawnie prowadzonymi pracami badawczo‑rozwojowymi.

ASML informuje, że rynek chiński odpowiada za około 20% jej przychodów. Firma stosuje tzw. lukę generacyjną, sprzedając w Chinach mniej zaawansowane wersje swoich systemów. Przedstawiciele spółki podkreślili współpracę z władzami i przestrzeganie przepisów, nie ujawniając jednak szczegółów rozmów z amerykańskimi urzędnikami ani dokumentów przedstawionych w toku dochodzenia.

W nadzorze nad przepływem technologii uczestniczą agencje odpowiedzialne za kontrolę eksportu. Wyniki śledztwa mogą wpłynąć na dalsze decyzje dotyczące regulacji eksportowych i relacji handlowych związanych z zaawansowaną litografią. Dalsze komunikaty mają zostać wydane przez zainteresowane strony w kolejnych tygodniach.