Ustawa o aktywach wirtualnych w 90% gotowa — NKCPFR

Przewodniczący NKCPFR poinformował, że tekst projektu ustawy o aktywach wirtualnych jest w około 90% ukończony. Najważniejsze nierozstrzygnięte sprawy to zasady opodatkowania, status prawny zajętych aktywów oraz szczegóły okresów przejściowych dla rynku.

Projekt klasyfikuje aktywa zgodnie z logiką unijnej regulacji MiCA: tokeny powiązane z aktywami, tokeny pieniądza elektronicznego oraz inne aktywa wirtualne. Ujęto zamknięty katalog dostawców usług podlegających licencjonowaniu i podstawowe wymogi ostrożnościowe, w tym wymogi kapitałowe, obowiązek przechowywania środków klientów oddzielnie od majątku firmy, monitoring finansowy i zarządzanie ryzykiem.

W tekście przewidziano restrykcyjny reżim obowiązujący podczas stanu wojennego oraz dziewięciomiesięczny termin na przyjęcie aktów wykonawczych po wejściu ustawy w życie. Regulacje mają uwzględniać podział kompetencji między NKCPFR a Narodowym Bankiem.

NKCPFR rozwija współpracę międzynarodową; podpisano memoranda z niemieckim BaFin i japońską Agencją Usług Finansowych, projekt przeszedł screening IOSCO, trwają też prace nad uzyskaniem statusu obserwatora w ESMA. Przewodniczący zwrócił uwagę na tempo prac: „Sprawczość mierzy się tempem — a tempo w Komisji jest teraz takie, jakiego nie było. Jesteśmy gotowi.”

W kwestii podatków przyjęto założenia konstrukcyjne: podatek ma powstawać przy konwersji do fiata, opodatkowaniu ma podlegać zysk, a nie obrót, oraz ma zostać przewidziany okres preferencyjny dla aktywów nabytych przed wejściem ustawy. Nadal do ustalenia pozostają stawka podatkowa, moment powstania zobowiązania i długość okna preferencyjnego.

Regulator przedstawił zasady współpracy z giełdami zagranicznymi: autoryzacja ma dotyczyć firm, które aktywnie oferują usługi na Ukrainie, reklamują się lokalnie, przyjmują hrywnę lub integrują ukraińskie rozwiązania płatnicze. Jak ujęto: „Nie budujemy muru — budujemy drzwi.”

Kantory kryptowalutowe mają być legalizowane poprzez licencje z realnymi wymogami: identyfikacja klienta, monitoring finansowy, kapitał i rozdzielenie środków klientów. Segment online oceniono jako łatwiejszy do dostosowania; punkty stacjonarne i operacje gotówkowe będą podlegać surowszym wymaganiom.

Mining ma zostać potraktowany jako działalność gospodarcza poza rynkiem finansowym, natomiast staking będzie oceniany na podstawie relacji prawnych: kto ma klucze i kto ponosi ryzyko. Niekastodialny staking ma pozostać poza regulacją rynku finansowego, usługi kastodialne z obietnicą dochodowości będą podlegać wymogom dotyczącym przechowywania aktywów klientów i ujawniania ryzyk.

Sprawa zajętych aktywów przekazanych do ARMA ujawniła brak standardów przechowywania kluczy, procedur wyceny i legalnych kanałów sprzedaży. NKCPFR wskazała potrzebę multisig, audytu uprawnień oraz jasnych kryteriów sprzedaży aktywów przed zakończeniem postępowań sądowych.

Regulator postuluje finansowanie nadzoru z rynku zamiast z budżetu z uwagi na koszty specjalistów i konieczność stałego finansowania funkcji nadzorczej. Przewodniczący zapowiedział, że finalny tekst projektu może być gotowy w sierpniu, choć terminy głosowań zależą od parlamentu; bez uzgodnień podatkowych, statusu zajętych aktywów i okresów przejściowych pełne wdrożenie ustawy będzie utrudnione.