Shelbit przesłał setki mln USD. Powiązania z Iranem

Giełda kryptowalut Shelbit, zarejestrowana jako platforma nieposiadająca licencji, była wykorzystywana do przesyłania setek milionów dolarów w cyfrowych aktywach jako część mechanizmu szacowanego na około 4 mld USD. Platforma była powiązana z osobą o nazwisku Siavash Kayvanpour i miała siedzibę w Zjednoczonych Emiratach Arabskich.

Śledczy i analitycy zajmujący się łańcuchem bloków ustalili, że środki z Shelbit trafiały do czołowych giełd i do portfeli powiązanych z irańskimi instytucjami. Część transferów prowadziła do portfeli powiązanych z Korpusem Strażników Rewolucji Islamskiej oraz do irańskiej giełdy Nobitex, która wcześniej znalazła się na liście sankcji. Sieć wykorzystywana przy operacjach obejmowała ponad 2 tys. platform hazardowych.

Analiza przepływów na blockchainie wskazała także, że część kryptowalut pochodziła z kopalń w Iranie, gdzie lokalne zasoby były używane do wydobycia Bitcoinów. Badacze potwierdzili powiązania między adresami używanymi przez Shelbit a adresami związanymi z innymi operatorami na rynku kryptowalut.

John Wojcik, były badacz w Infoblox i analityk w TRM Labs, ocenił operację jako „największą irańską sieć nielegalnego hazardu, jaką kiedykolwiek wykryto”. Niezależny badacz Rich Sanders określił działalność Shelbit jako „operację ukierunkowaną na wsparcie Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej”. Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) to irańska formacja wojskowa utworzona w 1979 roku.

Przedstawiciele jednej z dużych giełd kryptowalut przekazali, że Shelbit nigdy nie miała oficjalnego konta na ich platformie, a transakcje związane z tą giełdą nie były automatycznie klasyfikowane jako najwyższego ryzyka. Po zgłoszeniach giełda przeprowadziła wewnętrzne dochodzenie, zamroziła powiązane konta użytkowników i przekazała zebrane materiały odpowiednim organom.

Organy ścigania kontynuują dochodzenie, które ma ustalić pełny łańcuch transferów, skalę przesyłanych środków oraz listę podmiotów korzystających z usług Shelbit. Firmy zajmujące się analizą blockchaina współpracują ze śledczymi przy badaniu przepływów i identyfikacji powiązań między adresami.

W kontekście prawnym warto przypomnieć, że Bank Centralny Iranu jest objęty sankcjami amerykańskimi od 2019 roku w związku z zarzutami o finansowanie struktur powiązanych z IRGC, w tym jednostki Al-Kuds, oraz organizacji określanych jako terrorystyczne. Dochodzenie ma na celu wyjaśnienie, które kraje i podmioty skorzystały z opisywanego mechanizmu oraz czy wystąpiły naruszenia sankcji i przepisów finansowych.