Rurociąg Wschód–Zachód zamknięty. Kto zyska w Polsce?

W piątek Arabia Saudyjska zamknęła rurociąg Wschód–Zachód, który przesyła ropę z pól na wschodzie kraju do portów nad Morzem Czerwonym. Przerwa w przesyle wyłączyła około 4% światowej produkcji ropy. Po zatrzymaniu rurociągu cena surowca wzrosła do około 110 USD za baryłkę; w czerwcu cena oscylowała wokół 70 USD.

Na rynkach finansowych kursy spółek związanych z rynkiem paliw wzrosły. Na warszawskiej giełdzie notowano zwyżki akcji firm paliwowych; jednym z widocznych beneficjentów był Orlen, ale wzrosty dotyczyły również mniejszych firm handlowych, operatorów terminali, przewoźników oraz dostawców urządzeń i usług infrastrukturalnych.

Amerykańska Agencja Informacji Energetycznej (EIA) obniżyła prognozy cen ropy dla 2027 roku i oceniła, że nadchodzący rok może przynieść największą nadwyżkę produkcji od 2020 roku. Krótkoterminowy wzrost cen po zatrzymaniu rurociągu wystąpił mimo tych prognoz.

Na rynku fizycznym każda doba przerwy w przesyle komplikuje logistykę dostaw i może zwiększać koszty krótkoterminowe, zwłaszcza tam, gdzie przepływ surowca jest ograniczony do kilku głównych tras. W krótkim okresie niektóre przedsiębiorstwa mogą osiągnąć wyższe marże dzięki arbitrażowi i zmianom w łańcuchu dostaw, podczas gdy inne mogą napotkać problemy operacyjne lub wyższe koszty zabezpieczeń.

Skala zysków poszczególnych firm będzie zależała od ich ekspozycji na zmiany cen ropy, zdolności do przenoszenia kosztów na klientów, poziomu zapasów i warunków kontraktów długoterminowych. Tempo przywracania przesyłu ropy, zwiększenie produkcji w innych krajach oraz poziom zapasów globalnych będą wpływać na dalszy kierunek cen.

Inwestorzy i uczestnicy rynku obserwują dane o produkcji, poziomach zapasów oraz decyzje producentów, które zadecydują o tym, czy zwyżki kursów spółek związanych z rynkiem paliw utrzymają się.