Pozew: Meta użyła AI do zwalniania niepełnosprawnych

26 byłych pracowników Meta złożyło pozew w sądzie federalnym w Oakland. Skarżący twierdzą, że firma wykorzystywała wewnętrzne narzędzia sztucznej inteligencji do tworzenia list kandydatów do zwolnienia, na których trafiały osoby niepełnosprawne oraz pracownicy korzystający ze zwolnień lekarskich i urlopów rodzicielskich.

W akcie procesowym opisano zestaw systemów używanych do optymalizacji kosztów kadrowych. Pozwani wskazują na asystenta opartego na dużym modelu językowym Metamate, agentów określanych w dokumentach jako „drugi mózg” trenowanych na dokumentach pracowniczych oraz system oceny produktywności. Według pozwu algorytmy analizowały m.in. naciśnięcia klawiszy, aktywność na ekranie, treść e‑maili i historię przeglądania, a wyniki tych analiz służyły do tworzenia list do zwolnień.

Powodowie twierdzą, że algorytmy w niewytłumaczalny sposób częściej wskazywały osoby, które częściej korzystały ze zwolnień z powodu choroby lub obowiązków opiekuńczych. W efekcie takie osoby miały trafiać na listy do zwolnienia podczas ostatniej fali redukcji etatów w spółce, gdy Meta zwolniła blisko jednego na dziesięciu pracowników.

W oświadczeniu firma odrzuciła zarzuty i wskazała, że „wszystkie decyzje o zwolnieniach były podejmowane przez ludzi”. Meta poinformowała, że narzędzia technologiczne miały charakter wspomagający, a ostateczne decyzje należały do menedżerów i działu HR.

Pozew został złożony w czasie, gdy firma mierzy się z innymi sprawami prawnymi. W dokumentach sądowych pojawiają się odwołania do toczących się postępowań antymonopolowych prowadzonych przez regulatorów, ugody dotyczącej przetwarzania danych biometrycznych oraz licznych pozwów zbiorowych związanych z prywatnością i rzekomymi szkodami zdrowia psychicznego nieletnich.

Autorzy aktu procesowego wskazują, że sprawa może być jednym z pierwszych w USA postępowań, w którym systemy AI są bezpośrednio oskarżone o udział w dyskryminujących decyzjach zatrudnieniowych. W aktach wymieniono konkretne narzędzia i metody analizy danych pracowniczych jako części procesu, którego efektem miało być nierówne traktowanie osób korzystających ze zwolnień.

Sprawa trafi do rozpatrzenia przez sąd federalny w Oakland. Obie strony będą przedstawiać dowody dotyczące działania systemów oraz roli ludzi w podejmowaniu decyzji kadrowych. Terminy dalszego postępowania nie zostały jeszcze ustalone.