Niemcy rozważają zniesienie zakazu handlu w niedziele

Niemiecka Izba Przemysłowo-Handlowa (DIHK) wzywa do złagodzenia lub zniesienia zakazu handlu w niedziele, określając obowiązujące regulacje jako „relikt przeszłości” i postulując zmiany prawne, w tym na poziomie konstytucyjnym. Organizacja przedstawia swoje stanowisko jako odpowiedź na obecne potrzeby gospodarcze i rynkowe.

DIHK przypomina, że ograniczenia w handlu obowiązują w Niemczech od 2006 roku, a w 2009 roku Trybunał Konstytucyjny uzasadnił je podkreślając rolę niedzieli jako dnia odpoczynku i „duchowego podniesienia”. Zarząd DIHK wskazał, że zapowiedziane od 2027 roku wydłużenie godzin pracy piekarni, cukierni i bibliotek ma być próbą dostosowania przepisów, a przedstawiciele biznesu postulują rozszerzenie tych zmian na kolejne branże.

DIHK argumentuje, że obecne regulacje zwiększają przewagę handlu internetowego nad sklepami stacjonarnymi i ograniczają elastyczność rynku pracy. Organizacja proponuje m.in. rewizję obowiązujących przepisów, aby umożliwić sklepom stacjonarnym lepsze konkurowanie i większą swobodę zatrudnienia.

W Polsce zakaz handlu w niedziele obowiązuje od 1 marca 2018 roku. Przepisy od początku budziły kontrowersje; część przedsiębiorców korzystała z wyjątków prawnych, co wywołało spory interpretacyjne. W debacie publicznej uczestniczyły zarówno organizacje handlowe postulujące złagodzenie ograniczeń, jak i grupy broniące prawa pracowników do czasu wolnego.

Raport firmy badawczej CBRE z czerwca tego roku pokazuje, że 48% ankietowanych w Polsce deklarowałoby robienie zakupów w niedzielę, gdyby było to możliwe, a 28% było przeciwnych. Największe poparcie odnotowano w grupie wiekowej 35–44 lata (57%), a wśród osób 18–24 lata odsetek wyniósł 52%. W dużych miastach za zniesieniem zakazu opowiadało się 55% badanych, podczas gdy w miejscowościach do 20 tys. mieszkańców wsparcie wynosiło 46%.

W Polsce firmy handlowe i stowarzyszenia branżowe podkreślają potrzebę większej elastyczności godzin pracy i możliwości konkurowania z e‑commerce. Przeciwnicy zmian akcentują znaczenie niedzieli jako dnia odpoczynku dla pracowników handlu oraz potrzebę ochrony mniejszych sklepów przed dominacją sieci.

Planowane w Niemczech zmiany od 2027 roku traktowane są przez część biznesu jako test nowych rozwiązań. Debaty w obu krajach dotyczą tego samego zestawu argumentów: czasu wolnego pracowników, konkurencyjności handlu stacjonarnego i preferencji konsumentów.