Cramer: jak rozpoznać mechaniczną wyprzedaż od krachu

Jim Cramer, komentator rynkowy z czterema dekadami doświadczenia, w czwartek przedstawił sposób rozróżniania mechanicznych wyprzedaży od krachów systemowych podczas programu telewizyjnego.

Jako przykład mechanicznego załamania Cramer wskazał Czarny Poniedziałek z 19 października 1987 roku, gdy indeks Dow Jones spadł o 508 punktów, czyli około 22,6 proc. Według niego istotną rolę odegrały wówczas automatyczne strategie zabezpieczające portfele, wykorzystujące kontrakty terminowe, które nasilały sprzedaż.

Jako drugi przykład podał tzw. flash crash z 6 maja 2010 roku. Wówczas Dow zanotował blisko 1000‑punktowy spadek w około 36 minut, a większość strat została odrobiona jeszcze tego samego dnia. Cramer przypomniał też o gwałtownym spadku przy otwarciu rynku w sierpniu 2015 roku, który wiązano z zakłóceniami na rynku kontraktów terminowych.

Jako kontrast przedstawił kryzys finansowy z lat 2007–2009. W tym okresie Dow spadł ze szczytu powyżej 14 000 punktów w październiku 2007 roku do około 6 470 punktów na początku marca 2009 roku, co oznaczało spadek przekraczający 54 proc. Pełne odrobienie strat nastąpiło dopiero w 2013 roku. Wskazał na upadki instytucji finansowych, wzrost bezrobocia oraz początkowo powolną reakcję polityki monetarnej, a następnie działania władz, które przyczyniły się do stabilizacji rynku.

Cramer zwrócił uwagę na konieczność sprawdzenia, czy wyprzedaż jest związana z rzeczywistym pogorszeniem sytuacji gospodarczej, zanim inwestorzy przyjmą najgorszy scenariusz. Zalecił ostrożność w interpretowaniu technicznych turbulencji: „Inwestorzy powinni sprawdzić, czy wyprzedaż pokrywa się z autentycznym pogorszeniem sytuacji gospodarczej, zanim zaczną się obawiać najgorszego”. Według niego techniczne spadki często są odrabiane w ciągu kilku miesięcy, natomiast kryzysy systemowe mogą trwać latami.