AI Act obowiązuje w UE. Firmy wprowadzają oznaczenia SI

Unijny akt o sztucznej inteligencji (AI Act) wszedł w życie 2 sierpnia 2026 r. w krajach Unii Europejskiej. Przepisy nakładają obowiązki ujawniania i oznaczania treści wygenerowanych przez systemy SI oraz wymagają większej przejrzystości działania chatbotów. Zmiany dotyczą firm oferujących usługi użytkownikom w UE.

Ustawodawstwo zobowiązuje twórców systemów SI do informowania użytkowników, gdy mają do czynienia z materiałem stworzonym przez maszynę, oraz do dostarczania dodatkowych informacji o działaniu modeli. Europejski Urząd ds. SI uzyskał prawo do żądania dokumentacji i wnioskowania o dostęp do modeli. Do tej pory urząd nie nałożył kar za naruszenia.

Użytkownicy mogą odczuć zmiany poprzez komunikaty wskazujące, że tekst, obraz lub rozmowa pochodzi od SI. Firmy technologiczne wprowadzają konkretne rozwiązania, aby spełnić nowe wymogi.

Anthropic zapowiedziała, że przyszłe wersje modelu Claude będą zawierać niewidoczny znak wodny w generowanym tekście oraz że udostępni API do jego wykrywania. Google i Meta zgłosiły prace nad narzędziami do oznaczania i przejrzystości treści. Meta zadeklarowała chęć współpracy z Europejskim Urzędem ds. SI, aby praktyki zgodności były wykonalne. OpenAI publikuje streszczenia danych wykorzystanych do treningu modeli i wprowadza sygnały pochodzenia treści. Microsoft modyfikuje procedury zarządzania i oceny ryzyka.

Patrick van Eecke z kancelarii Cooley w Brukseli ocenił AI Act jako „skomplikowany akt prawny” i wskazał, że 2 sierpnia zwykli użytkownicy mogli zacząć bezpośrednio odczuwać jego skutki, na przykład poprzez informacje o pochodzeniu treści. Amy Worley z Berkeley Research Group zauważyła: „Potrzebujemy standardu. Unijna ustawa o SI daje nam obecnie punkt odniesienia.”

AI Act przewiduje etapowe wprowadzanie kolejnych wymogów. Przepisy dotyczące systemów uznanych za wysokiego ryzyka, w tym w obszarze edukacji, biometrii i migracji, mają wejść w życie w grudniu 2027 r., a reguły dla SI zintegrowanej z produktami fizycznymi w sierpniu 2028 r.

Biuro regulacyjne dysponuje narzędziami nadzorczymi, w tym możliwością żądania dokumentacji i kontroli systemów, jednak na razie nie zastosowało sankcji. Firmy przygotowują procedury audytu, narzędzia do wykrywania znaków SI i zmiany w łańcuchach dostaw danych, aby odpowiadać na przyszłe kontrole.

W ostatnim czasie papież Leon XIV wezwał do ścisłej regulacji sztucznej inteligencji. W najbliższych miesiącach firmy i organy nadzorcze będą obserwować skutki stosowania nowych przepisów.